Từ biểu tượng hành trình đến nhà cung cấp quang học: câu chuyện GoPro bị thâu tóm

GoPro vừa trải qua bước ngoặt lớn: ngày 1 tháng 9, công ty đạt thỏa thuận để trở thành phần lớn cổ phần thuộc sở hữu của doanh nghiệp quang học tư nhân Starman Optical. Thỏa thuận quy định Starman sẽ trả 285 triệu USD tiền mặt để mua khoảng 90% cổ phần, đồng thời thanh toán khoản nợ xấp xỉ 92 triệu USD khi giao dịch hoàn tất trong năm. Sau thương vụ, cổ đông hiện hữu của GoPro chỉ còn nắm giữ khoảng 10% cổ phần.

Biến cố: từ đỉnh cao chứng khoán tới thương vụ chuyển giao

GoPro từng là một thương hiệu định hình phân khúc máy quay hành trình. Khi lên sàn Nasdaq vào năm 2014, vốn hóa ngày đầu tiên gần 3 tỷ USD và nhanh chóng chạm ngưỡng hơn 11 tỷ USD vào tháng 10 cùng năm. Tuy nhiên, hơn một thập kỷ sau, công ty chấp nhận bán mình với giá chỉ bằng một phần nhỏ so với đỉnh cao đó.

Tia sụp đổ bắt nguồn từ Karma

Điểm khởi đầu của đợt suy giảm dài hạn có thể lần theo sai lầm mang tên Karma. Chiếc flycam này gặp lỗi mất nguồn khi bay, dẫn đến việc GoPro phải thu hồi toàn bộ 2.500 thiết bị đã bán và chấm dứt dự án. Hậu quả không chỉ là tổn thất trực tiếp: công ty thực hiện sa thải nhân sự và cắt giảm ngân sách nghiên cứu – hai yếu tố khiến thế hệ máy quay tiếp theo thiếu đột phá so với yêu cầu của thị trường ngày càng thiên về phần mềm và trải nghiệm người dùng.

Đối thủ và thay đổi công nghệ: mất đất trên sân nhà

Trong khi GoPro vẫn trung thành với triết lý sản phẩm phần cứng truyền thống, nhiều đối thủ đã tận dụng phần mềm và công nghệ gimbal để nâng trải nghiệm quay. DJI chuyển các giải pháp ổn định từ flycam sang máy quay, còn Insta360 phát triển mạnh ở mảng quay toàn cảnh nhờ các công cụ chỉnh sửa tự động dựa trên AI. Kết quả là thị phần của GoPro lao dốc: từ hơn 80% (cách đây vài năm) xuống còn 18,9% vào năm 2025, rồi tiếp tục thu hẹp mạnh trong quý 1 năm 2026 khi đối thủ ghi nhận sản lượng và thị phần áp đảo.

Số liệu ảnh hưởng trực tiếp tới hoạt động: lỗ, tiền mặt và biên lợi nhuận

Tình hình tài chính phản ánh sự sa sút chiến lược. Giai đoạn 2023–2025, GoPro báo lỗ ròng lũy kế vào khoảng 569 triệu USD; tiền mặt cuối năm 2025 giảm xuống còn 49,7 triệu USD. Biên lợi nhuận gộp lao dốc từ 32,1% xuống chỉ còn 4,3%, nghĩa là lợi nhuận trên mỗi máy quay bán ra gần như không còn.

Rủi ro chuỗi cung ứng và “RAMageddon”

Thêm vào đó, một biến cố chuỗi cung ứng đã khiến tình hình tồi tệ hơn: cuộc khủng hoảng chip nhớ gọi tắt là “RAMageddon” khiến chi phí linh kiện tăng đột biến. Các nhà sản xuất chuyển dây chuyền sang bộ nhớ băng thông cao cho máy chủ AI, đẩy giá chip nhớ lên và khiến GoPro phải chi thêm 24,5 triệu USD ngoài dự tính. Tác động này diễn ra trong bối cảnh công ty đã thiếu đệm tài chính do những năm thua lỗ trước đó.

Áp lực pháp lý, hoạt động và lựa chọn chiến lược

Đến ngày 1 tháng 6, GoPro công bố hồ sơ nộp lên SEC thừa nhận có mối nghi ngại lớn về khả năng duy trì hoạt động. Công ty phải cắt giảm nhân sự, thuê Houlihan Lokey tìm đối tác mua lại, và riêng CEO Nick Woodman đưa 20 triệu USD cá nhân để cho công ty vay, nhằm kéo dài thời gian hoạt động. Những bước này cho thấy phương án sáp nhập với một đối tác chiến lược đã trở nên gần như cần thiết để cứu vãn công ty.

Vì sao Starman Optical muốn GoPro?

Đối với Starman Optical, việc thâu tóm không chỉ là mua thương hiệu mà còn là tiếp cận tài sản công nghệ. Công ty này nhắm tới hơn 2.500 bằng sáng chế quang học và hình ảnh của GoPro, đồng thời tận dụng tư cách niêm yết để huy động vốn cho kế hoạch mở nhà máy đúc quang tử tại New Jersey. Thương vụ cũng mở ra cơ hội tiếp cận các hợp đồng mua sắm công và quốc phòng do ưu thế nguồn gốc sản xuất nội địa của GoPro, nhất là sau khi đối thủ DJI bị FCC đưa vào danh sách hạn chế vào tháng 12 năm 2025.

Liệu thương hiệu có biến mất khỏi mắt người tiêu dùng?

Một cú chuyển đổi chiến lược như thế này thường đặt ra câu hỏi về định vị thương hiệu. Theo các điều khoản công bố, thực thể mới sẽ tập trung vào giải pháp quang học và hình ảnh phục vụ an ninh quốc gia cùng hạ tầng AI. Đồng thời, cả hai bên cam kết duy trì dịch vụ cho thiết bị hiện hữu, nhưng không đề xuất kế hoạch phát triển máy quay mới. Điều đó ám chỉ GoPro sẽ thu hẹp vai trò ra sản phẩm tiêu dùng, chuyển sang làm phần của chuỗi cung ứng công nghiệp và quốc phòng.

Diễn biến cuối cùng trước khi ký kết

Ngay trước thỏa thuận, có một diễn biến bất ngờ: nhà sáng tạo nội dung Markiplier mua 8,5% cổ phần với giá 9,3 triệu USD, giúp cổ phiếu GoPro tăng tạm thời và tránh nguy cơ hủy niêm yết. Tuy nhiên, bước cứu trợ mang tính cá nhân này không thay đổi bức tranh cơ bản đã dẫn đến quyết định bán hơn 90% cổ phần cho Starman.

Những dấu ấn để ghi nhớ

Di sản của GoPro là khó chối cãi: thương hiệu đã tạo nên một phân khúc sản phẩm, ảnh hưởng đến văn hóa sáng tạo nội dung và hoạt động thể thao mạo hiểm. Tuy nhiên, câu chuyện chuyển mình này cũng là bài học về tốc độ đổi mới, rủi ro sản phẩm và cách doanh nghiệp cần kết hợp phần cứng lẫn phần mềm để duy trì vị thế trong thị trường công nghệ thay đổi nhanh chóng.

Kết luận

Thương vụ với Starman Optical đánh dấu một chương mới cho GoPro: từ biểu tượng máy quay hành trình ra mắt công chúng đến nhà cung cấp linh kiện quang học trong nền hạ tầng AI và quốc phòng. Quyết định này phản ánh hệ quả của nhiều yếu tố tích tụ—từ thương mại, chiến lược sản phẩm đến áp lực chuỗi cung ứng—và gợi thức câu hỏi lớn hơn về cách thương hiệu công nghệ bảo toàn giá trị khi môi trường cạnh tranh dịch chuyển sâu sắc.